Kaucjozbiór

Dla nauczycieli i szkół

Lekcja o systemie kaucyjnym, w którą uczniowie grają

Kaucjozbiór to darmowa gra w przeglądarce: uczniowie zbierają butelki i puszki z kaucją, oddają je do butelkomatu i przy okazji uczą się, co wraca do automatu, a co do segregacji. Do gry jest gotowy scenariusz lekcji na 45 minut dla klas 3–8.

  • Za darmo, bez reklam
  • Bez kont i danych uczniów
  • Jeden wspólny ekran wystarczy
  • Działa bez internetu

Po co

Temat, który dzieci znają ze sklepu

Od 1 października 2025 roku za plastikowe butelki i puszki płacimy w sklepie kaucję i odzyskujemy ją po oddaniu opakowania. Segregacja odpadów i recykling są w podstawie programowej obowiązującej od 1 września 2026 roku. Gra pozwala to przećwiczyć, zamiast o tym czytać.

Kaucja czy nie?

Opakowania jadą taśmą butelkomatu: ze znakiem kaucji do automatu, reszta do żółtego, zielonego albo niebieskiego pojemnika. Tryb dla całej klasy z testem na start i na koniec lekcji.

Jak działa butelkomat

Dlaczego nie zgniatać butelki, po co cała etykieta i co jest na paragonie.

Liczby ze źródłami

Ile energii oszczędza puszka z recyklingu, ile butelek ma wracać według Unii, jak kaucja zadziałała na Litwie i w Niemczech.

Scenariusz

Lekcja na 45 minut krok po kroku

Na edukację wczesnoszkolną, zajęcia praktyczno-techniczne, godzinę wychowawczą albo Dzień Ziemi.

  1. 5 minTest na start„Kaucja czy nie?” całą klasą na wspólnym ekranie: 10 opakowań, bez zegara. Klasa głosuje, jedna osoba wybiera cel, a gra po każdej decyzji pokazuje zasadę.
  2. 15 min„Wielkie sprzątanie” drużynamiPoziomy 1-1 do 1-3 na wspólnym ekranie. Rzędy albo drużyny grają na zmianę: jedna osoba steruje, reszta pilnuje kwoty i ostrzega przed kubłami.
  3. 10 minLiczby i droga butelki„Kaucja w liczbach”: energia, cele Unii i ile opakowań wraca w innych krajach. „Droga butelki”: co dzieje się z opakowaniem po zwrocie.
  4. 10 minTest na koniecTa sama runda co na starcie, inne opakowania. Gra porównuje wynik klasy z testem na start.
  5. 5 minZadanie na tydzieńPoliczcie w domu opakowania z kaucją przez tydzień i ile to złotych. Wyniki klasy porównajcie na następnej lekcji.

Przygotowanie

Co przygotować w sali

  • Jeden wspólny ekran: monitor interaktywny albo projektor z laptopem. Całą lekcję poprowadzisz dotykiem, samą myszą albo samą klawiaturą.
  • Uczniowie nie potrzebują telefonów. Od 1 września 2026 roku w szkołach podstawowych nie korzystają z własnych telefonów i podobnych urządzeń, chyba że nauczyciel się zgodzi (Prawo oświatowe, art. 98a).
  • Jeśli szkoła ma tablety albo laptopy dla uczniów, krok z „Wielkim sprzątaniem” można zrobić w parach.
  • Nic do instalowania: gra otwiera się pod adresem kaucja.pro/gra. Po pierwszym otwarciu działa bez internetu.
  • Wynik testu na start i postęp zapisują się tylko w przeglądarce tego urządzenia; wyczyścisz je w opcjach gry przyciskiem „Wyczyść postęp”.

Na dłużej

Pomysły na projekt w szkole

  • Tydzień liczenia opakowań: klasy liczą w domu opakowania z kaucją, a szkoła sumuje złotówki.
  • Dzień Ziemi (22 kwietnia) albo Sprzątanie Świata we wrześniu: turniej klas w grze i rozmowa o odpadach.
  • Wycieczka do sklepu z butelkomatem po lekcji: uczniowie sprawdzają w praktyce, czego automat nie przyjmie.
  • Gmina albo powiat może zamówić „Szkolne wyzwanie” dla wszystkich szkół, z kartami pracy i podsumowaniem do sprawozdania.

Szkolne wyzwanie dla gminy →

Pytania

Najczęstsze pytania

Czy gra jest naprawdę darmowa dla szkół?

Tak. Gra jest darmowa dla wszystkich, bez reklam i bez płatności w grze. Płatne są tylko wersje i materiały przygotowywane na zamówienie, np. dla gminy.

Czy uczniowie muszą zakładać konta albo podawać dane?

Nie. Gra nie ma kont i nie używa ciasteczek, a postęp zapisuje się w przeglądarce. Jeśli nauczyciel utworzy kod klasy, serwer zapisuje pod nim tylko dzień i wynik klasy z testu (np. 7 z 10), bez imion i danych uczniów; wyniki znikają 13 miesięcy po ostatnim użyciu kodu. Szczegóły w polityce prywatności.

Od którego wieku?

Od około 8 lat. Pierwsze poziomy są łatwe, kolejne wymagają planowania, więc gra sprawdza się też w klasach 7–8.

Czy można grać na tablicy interaktywnej?

Tak, gra działa w przeglądarce i na to jest pomyślana lekcja. Na ekranie dotykowym steruje się palcem, przy projektorze myszą albo klawiaturą (strzałki, klawisze 1–4, Enter).

Czy fakty w grze są sprawdzone?

Każda karta z ciekawostką ma źródło, głównie strony Ministerstwa Klimatu i Środowiska. Marki napojów w grze są zmyślone.

Poprowadzisz lekcję z Kaucjozbiorem? Napisz, jak poszło i czego zabrakło. Każda uwaga nauczyciela trafia do kolejnej wersji gry.

Napisz: kontakt@doner.cloud